Kopalnia z epoki kamienia-najstarsza znana kopalnia na świecie!

Ten spektakularny widok to sieć prehistorycznych punktów zaopatrzenia. A my jesteśmy w drodze do najstarszej znanej kopalni z okresu epoki kamienia.

▪️Kopalnia znana jako „Lion Cavern”-Jaskinia Lwów służyła do pozyskiwania pigmentu do rytuałów. Badania potwierdziły, że wydobycie ochry rozpoczęło się tu co najmniej 48 000 lat temu.

▪️Mało tego, badania wykazały również, że kompleks otaczających wzgórz służył wymianie dóbr, a żyjący tu ludzie transportowali ochrę na odległości ok.100 km. W efekcie odkrycie prehistorycznych szlaków transportowych na dystansie dziesiątek kilometrów zmienia więc naszą wiedzę o ewolucji człowieka w epoce kamienia.

▪️Północno-zachodni punkt (Ngwenya / Banda / Mnyogane) i południowo-wschodni (Kubuta / Mahalamanti) dzieli dystans, który współczesnym samochodem pokonuje się w niespełna 2 godziny, jednak dla społeczności z epoki kamienia stanowił on szlak wymagający kilkudniowej wędrówki.

▪️Wyniki badań zostały opublikowane w naukowym czasopiśmie Nature Communications (źródła poniżej)  i dowodzą, że w prehistorycznym Eswatini istniała zorganizowana sieć transportu i wymiany ochry, łącząca aż 15 stanowisk archeologicznych i złóż mineralnych. Międzynarodowy zespół naukowców (m.in. dr Gregor Bader i dr Brandi Lee MacDonald) przeanalizował skład chemiczny 173 próbek pigmentów. Badania te rzucają zupełnie nowe światło na to, jak żyli pierwsi ludzie.

▪️Znaleziska  z tych stanowisk stanowisk archeologicznych wskazują na ciągłość kulturową w pozyskiwaniu, przetwarzaniu i symbolicznym użytkowaniu ochry.

▪️Warto podkreślić, że epoka kamienia na kontynencie afrykańskim zaczęła się znacznie wcześniej i trwała dłużej niż w Europie. W Afryce pierwsze kamienne narzędzia pojawiły się już około 3,3 miliona lat temu. W Europie ślady ludzi i narzędzia datuje się na setki tysięcy, a nie miliony lat.

▪️Jak udowodniono transport ochry?

Geochemiczne „odciski palców”: użyto zaawansowanych metod fizykochemicznych (w tym napromieniowywania neutronami w reaktorze badawczym), aby poznać dokładny skład pierwiastkowy ochry z każdego złoża. Każde miejsce (Ngwenya, Kubuta, Mnyogane, Mahalamanti) ma swój unikalny profil chemiczny.

▪️Dopasowanie do jaskiń:

Porównując barwniki znalezione na stanowiskach archeologicznych (gdzie mieszkali ludzie) ze złożami naturalnymi, udowodniono, że próbki pigmentu znajdowane w jaskiniach na zachodzie kraju pochodziły z odległych miejsc, takich jak Dolina Mahalamanti czy region Kubuta.

▪️Potwierdzenie wieku:

Dzięki metodzie datowania luminescencyjnego (OSL), która mierzy, kiedy ziarna kwarcu ostatni raz widziały światło słoneczne, potwierdzono, że intensywne wydobycie w kopalni Lion Cavern w Ngwenya zaczęło się już około 48 000 lat temu. Czyni to ten rejon najstarszą potwierdzoną kopalnią świata.

▪️Ludzie nie żyli w izolacji- wymiana kulturowa i społeczna

Transport surowców na takie odległości wymagał celowych podróży sezonowych, kontaktów między grupami łowców-zbieraczy oraz handlu. To wskazywało również na intensywne jej wydobycie i fakt, że ochra ta charakteryzowala się wysokią jakością i pożądanymi właściwościami. Stąd powstało zapotrzebowanie na jej wydobycie.

Pierwotnie wydobywano tu czerwoną ochrę (hematyt) i spekularit (odmiana hematytu z połyskiem). Materiał był używany jako pigment do malowania ciała i do celów rytualnych przez ludy zbieracko-łowieckie.

▪️Na miejscu wykopalisk odnaleziono 931 artefaktów. 

Próbki porównywano (przeanalizowano pod kątem składu i pochodzenia), aby przypisać je do konkretnego miejsca. Znaleziska wykazują różnorodność kompozycyjną, odzwierciedlając zróżnicowane źródła minerałów i wymianę na duże odległości.

Ochra ze wzgórza Ngwenya na którym znajdujemy się na filmie, była preferowana z uwagi na jej dobrą jakość i używana nieprzerwanie przez epokę kamienia, później przez przybyłe w I tysiącleciu n.e. ludy epoki żelaza. Analizy wykazały, że dawni mieszkańcy często ignorowali lokalnie dostępną ochrę i zadawali sobie trud transportowania barwników z odległych złóż. 

Transport ochry na duże odległości był związany z praktykami społecznymi, takimi jak sztuka naskalna czy rytualne malowanie ciała odzwierciedlając złożone zachowania kulturowe.

▪️Ochra w dzisiejszej kulturze

Warto dodać, że ochra do dziś odgrywa ważną rolę w tradycyjnych rytuałach Eswatini (np. podczas ceremonii ślubnych, gdzie panna młoda jest smarowana czerwoną ochrą). 

Źródła:

➡️Lion Cavern in Eswatini is World’s Oldest Ochre Mine, Archaeologists Say
Nov 6, 2024 by News Staff
B.L. MacDonald et al. 2024. Ochre communities of practice in Stone Age Eswatini. Nat Commun 15, 9201; doi: 10.1038/s41467-024-53050-6 https://www.researchgate.net/publication/385215285_Ochre_communities_of_practice_in_Stone_Age_Eswatini

➡️Lion Cavern Ngwenya – The Oldest Ochre Mine in the WorldPRESS RELEASEAbbauspuren von orangem Ocker, EswatiniAbbauspuren von orangem Ocker, Eswatini © DAI-KAAK // Jörg Linstädter
14.11.2024 | Kommission für Archäologie Außereuropäischer Kulturen https://www.dainst.org/newsroom/lion-cavern-ngwenya-the-oldest-ochre-mine-in-the-world/505

➡️Ochre’s Role in Early Human Societies, JANNE-BEATE BUANES DUKE, Universitetet i Bergen, 16.01.2025, https://www.uib.no/en/sapience/175426/ochres-role-early-human-societies

Poprzednie wpisy:

• Kopalnia z epoki kamienia-najstarsza znana kopalnia na świecie!
• Brytyjczycy w Afryce Południowej-skąd się wzięli?
• Skąd się wzięły podziały rasowe w Południowej Afryce?
• Eswatini-Czego o Królestwie nie wiesz?
• Bakgalaka ba legola lub bakoni (ludzie z Północy).